Nhịp Thở Cheyne-Stokes: Suy Tim Và Cách Điều Trị

Nhịp thở Cheyne-Stokes là một dạng thở tuần hoàn đặc trưng bởi biên độ hô hấp tăng dần rồi giảm dần, xen kẽ với các khoảng ngưng thở hoặc giảm thở trung ương. Trong y học giấc ngủ, kiểu thở này thường được gặp cùng ngưng thở trung ương khi ngủ (CSA), đặc biệt ở người suy tim, nhưng cũng có thể xuất hiện sau đột quỵ hoặc trong một số bệnh lý thần kinh.

Trên đồ thị hô hấp, Cheyne-Stokes không đơn thuần là những lần “ngừng thở rải rác”. Đặc trưng của nó là chu kỳ lặp lại:

thở nông → tăng dần → thở mạnh nhất → giảm dần → ngưng/giảm thở trung ương → lặp lại.

Ở người suy tim, nhịp thở Cheyne-Stokes phản ánh sự mất ổn định của hệ thống điều khiển hô hấp và có liên quan với tình trạng bệnh nặng hơn. Tuy nhiên, điều trị không chỉ nhằm làm giảm AHI hay xóa hình dạng sóng trên đa ký giấc ngủ; trước tiên cần đánh giá và tối ưu bệnh tim nền, sau đó mới cân nhắc CPAP, ASV, oxy lưu lượng thấp hoặc những phương pháp khác tùy trường hợp.

Nhịp thở Cheyne-Stokes là gì?

Cheyne-Stokes breathing, thường viết tắt là CSB hoặc CSR, là một dạng thở tuần hoàn.

Ở kiểu thở bình thường, biên độ hô hấp tương đối ổn định qua từng nhịp.

Ở Cheyne-Stokes, thể tích hoặc lưu lượng thở lại dao động theo chu kỳ:

nhỏ → lớn dần → lớn nhất → nhỏ dần → ngưng thở hoặc giảm thở trung ương → bắt đầu chu kỳ mới.

Các khoảng ngừng ở giữa chu kỳ thường là ngưng-giảm thở trung ương, tức là:

Luồng khí ngừng.
Nỗ lực hô hấp cũng giảm hoặc mất.

Điều này khác OSA, nơi người bệnh vẫn cố gắng hít vào nhưng đường thở trên bị tắc.

Cheyne-Stokes vì vậy thường được xếp trong nhóm rối loạn điều khiển hô hấp trung ương, chứ không phải chỉ là vấn đề đường thở bị xẹp.

Nhịp thở Cheyne-Stokes nhìn như thế nào trên đồ thị?

Đây là đặc điểm rất quan trọng để nhận diện.

Nếu nhìn đường luồng khí hoặc thể tích khí trên đa ký giấc ngủ, có thể thấy dạng:

thở nông

→ biên độ tăng dần

→ đạt đỉnh

→ biên độ giảm dần

→ ngưng thở/giảm thở trung ương

→ chu kỳ mới

Hình dạng tăng rồi giảm này thường được mô tả bằng thuật ngữ:

crescendo – decrescendo.

Tiêu chuẩn chấm điểm của AASM

Theo quy tắc chấm điểm hô hấp AASM được công bố, kiểu thở Cheyne-Stokes ở người lớn cần có:

Ít nhất 3 sự kiện ngưng thở hoặc giảm thở trung ương liên tiếp.
Giữa các sự kiện có kiểu biên độ hô hấp tăng dần – giảm dần.
Một chu kỳ kéo dài ít nhất khoảng 40 giây, thường khoảng 45–90 giây.
Có ≥5 sự kiện ngưng thở và/hoặc giảm thở trung ương mỗi giờ ngủ, liên quan đến kiểu thở tăng dần – giảm dần, được ghi nhận trong thời gian theo dõi ít nhất 2 giờ.

Những tiêu chuẩn này dành cho việc đọc và chấm kết quả xét nghiệm, không nên được sử dụng để người bệnh tự chẩn đoán từ video hoặc âm thanh ghi lại tại nhà.

Cheyne-Stokes khác ngưng thở trung ương thông thường thế nào?

Không phải mọi CSA đều có kiểu Cheyne-Stokes.

Có thể phân biệt đơn giản:

Đặc điểm	CSA không có Cheyne-Stokes	CSA có Cheyne-Stokes
Ngưng-giảm thở trung ương	Có	Có
Biên độ thở tăng – giảm đều đặn	Không bắt buộc	Đặc trưng
Thở tuần hoàn	Có thể không rõ	Rõ
Chu kỳ dài	Không bắt buộc	Thường khoảng 40–90 giây
Liên quan suy tim	Có thể	Đặc biệt thường gặp
Dao động điều hòa hô hấp theo chu kỳ	Có	Rõ rệt

Một người sử dụng CPAP có vài chỉ số CA trên ứng dụng chưa thể kết luận là Cheyne-Stokes.

Để xác định đúng kiểu thở cần xem:

Luồng khí.
Nỗ lực hô hấp.
Oxy máu.
Thời gian chu kỳ.
Hình dạng crescendo–decrescendo.
Bối cảnh bệnh lý.

Vì sao nhịp thở Cheyne-Stokes xuất hiện?

Hệ thống hô hấp hoạt động giống một vòng điều khiển phản hồi.

Cơ thể liên tục theo dõi:

CO₂.
Oxy.
pH.
Nhu cầu chuyển hóa.

Sau đó trung tâm hô hấp điều chỉnh mức thông khí.

Ở Cheyne-Stokes, hệ thống điều hòa hô hấp đáp ứng quá mức và có thể xuất hiện độ trễ trong cơ chế phản hồi, làm nhịp thở dao động thay vì duy trì ổn định.

Một chu kỳ có thể diễn ra như sau:

CO₂ tăng → cơ thể tăng thông khí

↓

thở quá mức → CO₂ giảm

↓

CO₂ xuống dưới ngưỡng ngưng thở (Apneic Threshold)

↓

ngưng-giảm thở trung ương

↓

CO₂ tích tụ trở lại

↓

hô hấp khởi động lại và tăng quá mức

↓

chu kỳ tiếp tục

Khái niệm này thường được mô tả bằng loop gain cao – hệ thống điều khiển hô hấp không ổn định.

Vì sao suy tim liên quan mạnh đến Cheyne-Stokes?

Suy tim là bệnh lý được nhắc đến nhiều nhất khi nói về Cheyne-Stokes.

Có nhiều cơ chế cùng tham gia.

Tuần hoàn máu chậm hơn

Khi cung lượng tim giảm, thời gian để thay đổi CO₂ và oxy từ phổi đến các thụ thể hóa học ngoại vi và trung ương có thể kéo dài.

Có thể hình dung hệ điều khiển nhận thông tin trễ hơn thực tế.

Hậu quả:

cơ thể tăng thông khí → chưa nhận ra CO₂ đã giảm → tiếp tục thở mạnh → CO₂ giảm quá mức → xuất hiện ngưng thở.

Đến khi hệ thống nhận ra cần thở trở lại, CO₂ đã tăng, khiến phản ứng tiếp tục vượt mức.

Sung huyết phổi

Ở suy tim, tình trạng sung huyết/phù mô kẽ phổi có thể kích thích các thụ thể hô hấp và làm người bệnh tăng thông khí.

Tăng thông khí làm PaCO₂ giảm và đưa người bệnh đến gần ngưỡng ngưng thở hơn.

Hệ thống cảm nhận CO₂ nhạy hơn

Một số người suy tim có đáp ứng thông khí mạnh với chỉ một thay đổi nhỏ của CO₂.

Khi hệ thống quá nhạy:

CO₂ tăng nhẹ → thở tăng quá mức → CO₂ giảm mạnh → ngưng thở.

Chu kỳ này có thể tiếp diễn nhiều lần trong đêm.

Nhịp thở Cheyne-Stokes có phải dấu hiệu suy tim không?

Không phải mọi người có Cheyne-Stokes đều mắc suy tim, nhưng đây là dấu hiệu cần khiến bác sĩ nghĩ đến nguyên nhân tim mạch, đặc biệt khi trước đó người bệnh chưa được đánh giá.

Cheyne-Stokes đã được ghi nhận ở cả suy tim có phân suất tống máu giảm và những kiểu suy tim khác. Ở bệnh nhân đã biết suy tim, sự hiện diện của CSA/Cheyne-Stokes còn liên quan với gánh nặng bệnh cao hơn và tiên lượng kém hơn trong nhiều nghiên cứu quan sát. Tuy nhiên, vẫn chưa thể kết luận rằng chỉ cần điều trị làm mất Cheyne-Stokes sẽ tự động cải thiện tử vong hoặc nhập viện; các kết cục dài hạn vẫn đang được nghiên cứu.

Nếu phát hiện Cheyne-Stokes mà chưa rõ tình trạng tim, bác sĩ có thể cần đánh giá:

Triệu chứng suy tim.
Điện tim.
Siêu âm tim.
Phân suất tống máu thất trái.
Các xét nghiệm tim mạch phù hợp.

Cheyne-Stokes có liên quan đến đột quỵ không?

CSA và kiểu thở Cheyne-Stokes đã được mô tả sau đột quỵ. Những thay đổi tại mạng lưới thần kinh kiểm soát hô hấp, hệ thần kinh tự chủ hoặc sự kết hợp với bệnh tim có thể góp phần gây thở tuần hoàn. Một tổng quan năm 2026 cũng ghi nhận CSA và Cheyne-Stokes sau đột quỵ là những dạng rối loạn hô hấp khi ngủ có thể bị bỏ sót và thường không xuất hiện hoàn toàn đơn độc.

Một nghiên cứu trên bệnh nhân đột quỵ cho thấy Cheyne-Stokes có thể liên quan đến giảm CO₂ và rối loạn chức năng tim tiềm ẩn, nhấn mạnh rằng không phải cứ sau đột quỵ xuất hiện thở tuần hoàn thì nguyên nhân chỉ nằm ở não.

Do đó, ở người sau đột quỵ có Cheyne-Stokes, đánh giá thường cần xem cả:

thần kinh + hô hấp + tim mạch.

Người có Cheyne-Stokes thường có triệu chứng gì?

Bản thân người bệnh thường không biết nhịp thở của mình thay đổi khi ngủ.

Biểu hiện có thể gồm:

Thức giấc nhiều lần.
Ngủ không sâu.
Khó duy trì giấc ngủ.
Thở không đều được người thân quan sát thấy.
Buồn ngủ hoặc mệt ban ngày.
Khó tập trung.
Khó thở về đêm.
Thức giấc vì hụt hơi.

Nếu Cheyne-Stokes liên quan suy tim, người bệnh còn có thể có các triệu chứng của bệnh tim như:

Khó thở khi gắng sức.
Khó thở khi nằm.
Phù chân.
Tăng cân nhanh do giữ nước.
Mệt nhiều.
Giảm khả năng vận động.

Những triệu chứng này cần được đánh giá theo bệnh nền, không nên quy tất cả cho rối loạn giấc ngủ.

Có thể phát hiện Cheyne-Stokes trên máy CPAP không?

Một số máy PAP có thể hiển thị dữ liệu như:

Central apnea.
Clear airway.
Periodic breathing.
Cheyne-Stokes respiration.
Tỷ lệ thời gian thở tuần hoàn.

Các dữ liệu này có giá trị gợi ý nhưng không thay thế chẩn đoán.

Máy PAP chủ yếu suy luận từ luồng khí và biến đổi áp lực. Máy không có đầy đủ:

Điện não.
Đai đo nỗ lực ngực bụng.
Giai đoạn ngủ.
Tín hiệu điện tim (ECG)
Các tín hiệu sinh lý của PSG.

Do đó:

máy báo “Periodic Breathing” cao → cần xem lại dữ liệu và bệnh nền

không phải:

máy báo → chắc chắn đã mắc Cheyne-Stokes do suy tim.

Chẩn đoán nhịp thở Cheyne-Stokes bằng cách nào?

Đa ký giấc ngủ

PSG – đa ký giấc ngủ – là phương pháp quan trọng nhất để xác định chính xác CSA và kiểu Cheyne-Stokes trong khi ngủ.

PSG có thể ghi:

Luồng khí.
Nỗ lực ngực và bụng.
SpO₂.
Điện não.
Giai đoạn ngủ.
Nhịp tim.
Tư thế.
Ngáy.

Nhờ đồng thời đo luồng khí và nỗ lực hô hấp, PSG có thể phân biệt:

OSA: luồng khí ngừng nhưng vẫn còn nỗ lực thở.

với:

CSA: luồng khí và nỗ lực hô hấp cùng giảm hoặc mất.

Sau đó, hình dạng chu kỳ mới được xem xét để xác định Cheyne-Stokes.

HSAT có đủ không?

Không nên mặc định dùng HSAT để đánh giá người nghi ngờ CSA/Cheyne-Stokes, đặc biệt nếu có bệnh tim hoặc thần kinh đáng kể.

HSAT chủ yếu được sử dụng trong chẩn đoán OSA ở những người trưởng thành phù hợp, không có bệnh đồng mắc phức tạp.

Nếu nghi:

CSA.
Cheyne-Stokes.
Suy tim.
Đột quỵ.
Giảm thông khí.

thì PSG thường cung cấp thông tin đầy đủ hơn.

Đánh giá nguyên nhân nền

Phát hiện Cheyne-Stokes chỉ là một phần của quá trình.

Tùy bệnh cảnh, bác sĩ có thể cần:

Siêu âm tim.
Điện tim.
Đánh giá chức năng tim.
Xét nghiệm máu.
Khám thần kinh.
Đánh giá thuốc đang sử dụng.
Đánh giá CO₂ nếu nghi giảm thông khí.

👉 Tư vấn Chuyên gia giấc ngủ

Điều trị nhịp thở Cheyne-Stokes như thế nào?

Không có một phương pháp duy nhất dành cho tất cả người bệnh.

Nguyên tắc quan trọng là:

Ưu tiên tối ưu điều trị bệnh nền → đánh giá và điều trị CSA theo tình trạng lâm sàng → theo dõi đáp ứng và điều chỉnh phương pháp khi cần.

1. Tối ưu điều trị suy tim

Nếu Cheyne-Stokes liên quan suy tim, đây thường là bước nền tảng.

Điều trị suy tim có thể giúp:

Giảm sung huyết phổi.
Cải thiện cung lượng tim.
Giảm hoạt hóa thần kinh giao cảm.
Cải thiện sự ổn định của hệ thống điều khiển hô hấp.

Các biện pháp cụ thể phải theo bác sĩ tim mạch và có thể gồm thuốc điều trị suy tim theo hướng dẫn, kiểm soát dịch, điều trị bệnh van tim hoặc các biện pháp thiết bị tim khi có chỉ định.

Không nên xử lý Cheyne-Stokes như một bệnh giấc ngủ tách rời khỏi tình trạng tim.

2. CPAP

CPAP có thể được cân nhắc ở một số người có CSA liên quan suy tim.

CPAP có thể:

Giữ đường thở trên ổn định.
Giảm các sự kiện tắc nghẽn đi kèm.
Cải thiện oxy hóa.
Giảm một phần mất ổn định hô hấp.

AASM 2025 đưa ra khuyến nghị có điều kiện cho CPAP ở người lớn có CSA do suy tim. Tuy nhiên, đáp ứng phải được kiểm tra lại vì CPAP không nhất quán trong việc loại bỏ hoàn toàn các sự kiện trung ương. Nếu CSA vẫn còn sau một giai đoạn điều trị thích hợp, cần cân nhắc phương án khác.

👉 Tham khảo Máy trợ thở tại CPAPVN

3. ASV – thông khí servo thích ứng

ASV được thiết kế để theo dõi thông khí theo thời gian thực và thay đổi mức hỗ trợ theo từng nhịp.

Khi người bệnh tự thở mạnh: máy giảm hỗ trợ.

Khi thông khí giảm: máy tăng hỗ trợ.

Nếu xuất hiện ngưng thở trung ương: máy có thể cung cấp nhịp hỗ trợ để ổn định thông khí.

Cơ chế này phù hợp về mặt sinh lý với kiểu thở: tăng → giảm → ngưng → tăng trở lại của Cheyne-Stokes.

AASM 2025 đưa ra khuyến nghị có điều kiện cho ASV ở một số dạng CSA, bao gồm CSA liên quan suy tim. Tuy nhiên, với người suy tim có phân suất tống máu giảm (HFrEF), hướng dẫn khuyến nghị việc sử dụng ASV nên giới hạn tại các trung tâm có kinh nghiệm và cần theo dõi sát.

Có phải mọi người suy tim đều dùng được ASV?

Không.

Đây là phần rất quan trọng.

Khuyến nghị chung của AASM 2025 đã được cập nhật dựa trên bằng chứng mới, nhưng hướng dẫn và chống chỉ định của từng thiết bị ASV cụ thể vẫn phải được tuân thủ.

Do đó, trước khi cân nhắc ASV cần xác định:

Loại suy tim.
LVEF.
Mức độ triệu chứng.
CSA có chiếm ưu thế không.
Thiết bị ASV cụ thể định sử dụng.
Cảnh báo của nhà sản xuất.

Không nên áp dụng quy tắc đơn giản:

Cheyne-Stokes = mua máy ASV.

4. Oxy lưu lượng thấp

AASM 2025 đưa ra khuyến nghị có điều kiện sử dụng oxy lưu lượng thấp cho người lớn mắc CSA do suy tim.

Oxy có thể làm:

Giảm các đợt tụt SpO₂ theo chu kỳ.
Làm hệ thống cảm nhận hô hấp ổn định hơn.
Giảm số sự kiện trung ương ở một số người.

Tuy nhiên, bằng chứng hiện tại chủ yếu cho thấy cải thiện các chỉ số rối loạn hô hấp; ảnh hưởng lên các kết cục quan trọng như tử vong hoặc nhập viện vẫn chưa được xác định chắc chắn.

Oxy cần được bác sĩ chỉ định. Không nên tự tăng lưu lượng theo SpO₂.

5. Acetazolamide

Acetazolamide là thuốc làm thay đổi cân bằng acid–base và kích thích thông khí.

AASM 2025 đưa ra khuyến nghị có điều kiện cho acetazolamide trong một số dạng CSA, bao gồm CSA liên quan suy tim.

Đây là thuốc kê đơn và có thể gây:

Tê đầu chi.
Thay đổi vị giác.
Tăng tiểu.
Rối loạn điện giải trong một số trường hợp.

Không nên tự sử dụng để điều trị Cheyne-Stokes.

6. Kích thích thần kinh hoành

Một lựa chọn mới hơn là kích thích thần kinh hoành qua đường tĩnh mạch.

Thiết bị kích thích thần kinh hoành để tạo nhịp co cơ hoành và ổn định hô hấp.

AASM 2025 đưa ra khuyến nghị có điều kiện cho phương pháp này ở CSA nguyên phát và CSA liên quan suy tim. Tuy nhiên, đây là phương pháp:

Xâm lấn.
Chi phí cao.
Không phổ biến ở mọi nơi.

Do đó, thường không phải lựa chọn đầu tiên.

BiPAP S/T có phải lựa chọn tiêu chuẩn cho Cheyne-Stokes do suy tim không?

Không nên mặc định như vậy.

AASM 2025 có khuyến nghị BPAP/BiPAP có nhịp thở dự phòng cho một số dạng CSA, nhưng khuyến nghị này không bao gồm riêng nhóm CSA do suy tim.

Ngoài ra, AASM khuyến nghị không sử dụng BPAP không có nhịp thở dự phòng như một phương pháp điều trị CSA thông thường vì có thể làm mất ổn định thông khí và tăng các sự kiện trung ương.

Điều này rất quan trọng:

Cheyne-Stokes không đồng nghĩa chỉ cần mua một máy BiPAP.

Nếu người bệnh đồng thời có:

Tăng CO₂.
Giảm thông khí.
Bệnh thần kinh – cơ.
COPD.

thì bài toán lựa chọn phương thức lại khác và cần xem xét thông khí, không chỉ CSA.

Bảng tóm tắt cách tiếp cận Cheyne-Stokes

Tình huống	Hướng đánh giá chính
Cheyne-Stokes + chưa biết có bệnh tim	Đánh giá tim mạch, PSG
Cheyne-Stokes + suy tim	Ưu tiên tối ưu điều trị suy tim, đồng thời đánh giá và điều trị CSA khi cần.
CSA còn tồn tại	Đánh giá CPAP/ASV/oxy hoặc phương án khác
HFrEF	Đánh giá LVEF và thận trọng đặc biệt với ASV
Sau đột quỵ	Đánh giá cả thần kinh và tim mạch
Máy CPAP báo periodic breathing	Không tự chẩn đoán, xem dữ liệu và bệnh nền
Có tăng CO₂/giảm thông khí	Đánh giá nguyên nhân và nhu cầu hỗ trợ thông khí bằng NIV, không áp dụng máy móc phác đồ CSA

Nhịp thở Cheyne-Stokes có nguy hiểm không?

Cheyne-Stokes không nên được đánh giá tách khỏi nguyên nhân gây ra nó.

Ở người suy tim, CSA/Cheyne-Stokes có liên quan đến:

Giấc ngủ bị phân mảnh.
Hoạt hóa thần kinh giao cảm.
Rối loạn oxy theo chu kỳ.
Gánh nặng bệnh tim cao hơn.
Tiên lượng bất lợi trong nhiều nghiên cứu quan sát.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa điều trị để làm AHI trở về bình thường chắc chắn làm giảm tử vong.

Hướng điều trị hiện đại chú trọng cả:

triệu chứng + chất lượng cuộc sống + bệnh tim nền + dữ liệu giấc ngủ

thay vì chỉ cố làm một chỉ số đẹp hơn.

Khi nào cần đi khám sớm?

Nên được bác sĩ tim mạch, hô hấp hoặc chuyên gia giấc ngủ đánh giá nếu:

Người thân thấy nhịp thở tăng – giảm rồi ngừng lặp đi lặp lại.
Máy PAP liên tục báo nhiều thở tuần hoàn.
Có Central AI cao kéo dài.
Đã được chẩn đoán suy tim.
Thường xuyên thức giấc hụt hơi.
Buồn ngủ hoặc mệt kéo dài.
CPAP không kiểm soát được các sự kiện trung ương.

Nếu có:

Khó thở cấp.
Đau ngực.
Tím môi.
Lơ mơ.
Ngất.
Yếu liệt hoặc nói khó mới xuất hiện.

cần đánh giá cấp cứu thay vì chờ làm xét nghiệm giấc ngủ.

Câu hỏi thường gặp

Nhịp thở Cheyne-Stokes có phải ngưng thở trung ương không?

Cheyne-Stokes là một dạng thở tuần hoàn thường bao gồm nhiều ngưng thở hoặc giảm thở trung ương, nhưng không phải mọi CSA đều có kiểu Cheyne-Stokes.

Cheyne-Stokes có phải chắc chắn do suy tim không?

Không. Suy tim là mối liên quan quan trọng nhất, nhưng Cheyne-Stokes cũng có thể xuất hiện sau đột quỵ và một số bệnh lý thần kinh hoặc tình trạng khác.

Nhịp thở Cheyne-Stokes có xảy ra khi thức không?

Có thể. Cheyne-Stokes có thể xuất hiện cả khi thức và khi ngủ ở một số người bệnh, đặc biệt khi bệnh tim hoặc thần kinh nặng.

Có thể nhận biết Cheyne-Stokes bằng mắt không?

Có thể quan sát thấy kiểu thở mạnh dần – yếu dần – ngừng thở, nhưng quan sát tại nhà không đủ để xác định chẩn đoán hoặc phân loại sự kiện trung ương.

CPAP có điều trị Cheyne-Stokes không?

CPAP có thể được cân nhắc ở CSA liên quan suy tim, nhưng đáp ứng khác nhau giữa các bệnh nhân và phải được kiểm tra bằng dữ liệu điều trị hoặc xét nghiệm giấc ngủ.

ASV có phải điều trị tốt nhất cho Cheyne-Stokes không?

Không có một phương thức tốt nhất cho mọi trường hợp. ASV có thể rất hiệu quả trong việc kiểm soát các sự kiện trung ương ở bệnh nhân phù hợp, nhưng tình trạng suy tim, LVEF và hướng dẫn của thiết bị phải được đánh giá trước. Tham khảo tài liệu.

Máy CPAP báo Cheyne-Stokes có nghĩa là bị suy tim không?

Không. Dữ liệu thiết bị chỉ là tín hiệu gợi ý. Nếu thở tuần hoàn xuất hiện nhiều hoặc kéo dài, nên được đánh giá tim mạch và giấc ngủ.

Cheyne-Stokes sau đột quỵ có thể hết không?

Diễn tiến phụ thuộc nguyên nhân, giai đoạn sau đột quỵ, chức năng thần kinh và tình trạng tim mạch. Không thể dự đoán chỉ từ một đêm xét nghiệm.

Kết luận

Nhịp thở Cheyne-Stokes là kiểu thở tuần hoàn đặc trưng bởi biên độ hô hấp tăng dần – giảm dần xen kẽ với ngưng thở hoặc giảm thở trung ương. Đây là một biểu hiện quan trọng của sự mất ổn định điều khiển hô hấp, đặc biệt thường gặp trong suy tim và cũng có thể xuất hiện sau đột quỵ.

Khi phát hiện Cheyne-Stokes, bước quan trọng nhất không phải là chọn máy PAP ngay mà là xác định nguyên nhân, đánh giá tim mạch và xác nhận kiểu rối loạn bằng xét nghiệm phù hợp.

Điều trị có thể bao gồm tối ưu suy tim, CPAP, ASV, oxy lưu lượng thấp, acetazolamide hoặc kích thích thần kinh hoành tùy từng trường hợp. Với ASV ở bệnh nhân suy tim, cần đặc biệt xem xét LVEF và hướng dẫn an toàn của thiết bị.

👉 Liên hệ để được tư vấn

Tài liệu tham khảo

Badr MS, Khayat RN, Allam JS, et al. Treatment of Central Sleep Apnea in Adults: An American Academy of Sleep Medicine Clinical Practice Guideline. Journal of Clinical Sleep Medicine. 2025. PubMed
Berry RB, Budhiraja R, Gottlieb DJ, et al. Rules for Scoring Respiratory Events in Sleep: Update of the 2007 AASM Manual. Journal of Clinical Sleep Medicine. 2012. PubMed Central (PMC)
Yumino D, Bradley TD. Central Sleep Apnea and Cheyne-Stokes Respiration. Proceedings of the American Thoracic Society. 2008. PubMed
The 2025 American Academy of Sleep Medicine Central Sleep Apnoea Guidelines and the Heart Failure Patient. 2026. PubMed
Central Sleep Apnea after Stroke: Prevalence, Mechanisms, and Clinical Implications. 2026.